​အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ ဝန်ကြီးချုပ် နရင်ဒြာမိုဒီဟာ နိုင်ငံရဲ့ပထမဆုံး Namo Bharat အမြန်ရထားစနစ်နဲ့ မက်ထရိုရထားကို ဖွင့်လှစ်ပေးလိုက်ပြီး Delhi–Meerut လမ်းပိုင်းကို နိုင်ငံအတွက် အပ်နှံပေးလိုက်တယ်ပြီလို့ အိန္ဒိယအစိုးရသတင်းပြန်ကြားရေးဌာန(PIB) က ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ ​ဒါဟာ ကမ္ဘာ့အဆင့်မီ အခြေခံအဆောက်အအုံ ခေတ်သစ်တခုရဲ့ အစဖြစ်သလို ဒေသခံတွေရဲ့လူနေမှုဘဝကို ပိုပြီး ချောမွေ့အဆင်ပြေစေမှာ ဖြစ်တယ်လို့ ဝန်ကြီးချုပ်က ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ အိန္ဒိယနိုင်ငံမှာ ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ်အမြန်ရထားနဲ့ မက်ထရိုဝန်ဆောင်မှုတွေကို ပလက်ဖောင်းတခု၊လမ်းကြောင်းတခုတည်းကနေ ပူးပေါင်းပြေးဆွဲသွားမှာ ဖြစ်တယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။ အဲဒီလို ဆက်သွယ်ရေးနဲ့ အခြေခံအဆောက်အအုံတွေ ဖွံ့ဖြိုးလာတာဟာ 'ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်တဲ့ အိန္ဒိယနိုင်ငံ'ဖြစ်လာဖို့အတွက် အဓိကစွမ်းအားစုတွေဖြစ်တယ်လို့လည်းဆိုပါတယ်။

​အာဖဂန်နစ္စတန်နိုင်ငံ၊ အရှေ့ပိုင်း နန်ဂါဟာ (Nangarhar) နဲ့ ပက်တီကာ (Paktika) ပြည်နယ်တွေထဲကို ပါကစ္စတန်နိုင်ငံက လေကြောင်းတိုက်ခိုက်ခဲ့တာကြောင့် အမျိုးသမီးနဲ့ ကလေးငယ်တွေအပါအဝင်အရပ်သား အများအပြားသေဆုံးခဲ့တယ်လို့ အာဖဂန်ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနက ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၂ ရက်၊ မနေ့ကထုတ်ပြန်ပါတယ်။ ​အဲဒီလေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး နန်ဂါဟာရဲတပ်ဖွဲ့ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ Sayed Tayeeb Hammad က "အရပ်သားတွေ သေဆုံးခဲ့ရပါတယ်။ အိမ်တလုံးတည်းမှာတင်မိသားစုဝင် ၂၃ ဦးရှိနေပြီး ၅ ဦးကိုတော့ဒဏ်ရာတွေနဲ့ ကယ်ထုတ်နိုင်ခဲ့တယ်။"လို့ AFP သတင်းဌာနကို ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီလိုလေကြောင်းတိုက်ခိုက်တာဟာ စာသင်ကျောင်းတွေနဲ့ လူနေအိမ်တွေကို တိုက်ရိုက်ထိမှန်ခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့လည်း အာဖဂန်ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနက ဆိုပါတယ်။ ​ပါကစ္စတန်နိုင်ငံဘက်ကတော့ သူတို့နယ်မြေအတွင်း တိုက်ခိုက်မှုတွေလုပ်နေတဲ့ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တွေဟာ အာဖဂန်နယ်မြေကို အသုံးချနေတာကြောင့် တိုက်ခိုက်ရတာလို့ဆိုထားပေမယ့် အာဖဂန်အာဏာပိုင်တွေကတော့ ဒီစွပ်စွဲချက်ကို အကြိမ်ကြိမ် ငြင်းဆိုထားပါတယ်။ အာဖဂန်ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနက ပါကစ္စတန်ရဲ့ လုပ်ရပ်အပေါ် "သင့်တော်ပြီး တွက်ချက်ထားတဲ့တုံ့ပြန်မှုမျိုး ပြုလုပ်သွားမယ်။"လို့ သတိပေး ပြောကြားထားပါတယ်။ ပြီးခဲ့တဲ့ အောက်တိုဘာလကနေ ဒီဇင်ဘာလအတွင်း ပါကစ္စတန်ရဲ့စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှုတွေကြောင့် အာဖဂန်အရပ်သား ၇၀ ဦးအထိ သေဆုံးခဲ့ရပြီး ဖြစ်တယ်လို့ ​ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ (UN) ရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရသိရပါတယ်။ အဲဒီ ကာတာ၊ တူရကီနဲ့ ဆော်ဒီအာရေးဗီးယားနိုင်ငံတို့က ကြားဝင်စေ့စပ်ပေးတာတွေရှိနေပေမယ့် နှစ်နိုင်ငံနယ်စပ်တွေ လပေါင်းများစွာပိတ်ထားရတာကြောင့် ဒေသခံတွေမှာ လူမှုစီးပွားအခက်အခဲတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရတယ်လို့ သိရပါတယ်။

Border News Agency ပါကစ္စတန်၊​ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၂ ။ ​ပါကစ္စတန်တပ်မတော်ဟာ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၂ ရက်၊ ဒီနေ့အစောပိုင်းမှာ အာဖဂန်နစ္စတန်နိုင်ငံအတွင်းက လက်နက်ကိုင်စခန်းတွေကို လေကြောင်းတိုက်ခိုက်ခဲ့တာကြောင့် အမျိုးသမီးနဲ့ကလေးငယ်တွေအပါအဝင် လူပေါင်းဒါဇင်နဲ့ချီ သေဆုံးဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့ နိုင်ငံတကာသတင်းတွေအရသိရပါတယ်။ ​ပါကစ္စတန်ဘက်ကတော့ ဒီတိုက်ခိုက်မှုဟာ ပြီးခဲ့တဲ့ရက်ပိုင်းက တပ်မတော်အရာရှိတဦးအပါအဝင် စစ်သည်တွေသေဆုံးခဲ့ရတဲ့ တိုက်ခိုက်မှုတွေကို လက်တုံ့ပြန်တာဖြစ်ပြီး နယ်စပ်ရှိ TTP နဲ့ IS အဖွဲ့ခွဲစခန်း ၇ ခုကို ပစ်မှတ်ထားခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အာဖဂန်ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနကတော့ ဗုံးကြဲမှုဟာဘာသာရေးစာသင်ကျောင်းနဲ့ လူနေအိမ်တွေကို ထိမှန်ခဲ့တာဖြစ်လို့ ဒါဟာအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာဥပဒေကို ချိုးဖောက်တာဖြစ်တယ်လို့ တုံ့ပြန်ထားပါတယ်။ ​ဒီလေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် နန်ဂါဟာပြည်နယ်တခုတည်းမှာတင် အနည်းဆုံး လူ ၁၇ ဦး သေဆုံးခဲ့ရပြီး အခုဖြစ်စဉ်ဟာ ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်ကမှရရှိထားတဲ့ နှစ်နိုင်ငံကြားပျက်စီးလွယ်တဲ့ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကိုပါ ခြိမ်းခြောက်နေပါတယ်။ ဒါကြောင့် ပါကစ္စတန်နဲ့ အာဖဂန်နစ္စတန်နယ်စပ်တလျှောက် စစ်ရေးတင်းမာမှုတွေ အမြင့်ဆုံးအဆင့်ကို ရောက်ရှိနေပါတယ်။

​ထိုင်း-လာအိုနယ်စပ်အနီး Bueng Khong Long မြို့နယ်အတွင်းမှာ ထိုင်းအထူးခြေလျင်တပ်ရင်း ၂၁၀၈ နဲ့ ဒေသခံရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေ ပူးပေါင်းပြီးရှောင်တခင်စစ်ဆေးမှုတွေပြုလုပ်ခဲ့ရာ မူးယစ်ဆေးသုံးစွဲသူ ၂ ဦးကို ဖမ်းဆီးရမိခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီ ​ပူးပေါင်းအဖွဲ့ဟာ လမ်းသွားလမ်းလာတွေနဲ့ယာဉ်တွေကိုစစ်ဆေးတဲ့စစ်ဆေးရေးဂိတ်တခုကို တည်ဆောက်ခဲ့ပြီး ရှောင်တခင်စစ်ဆေးရာကနေ အမျိုးသား ၂ ဦးကို မူးယစ်ဆေးဝါး၊ ဆက်စပ်ပစ္စည်းတွေနဲ့အတူ ဖမ်းမိခဲ့တာပါ။  အဲဒီ ဖမ်းမိသူတွေကို ဥပဒေအရ အရေးယူနိုင်ဖို့အတွက် သက်ဆိုင်ရာရဲစခန်းကို ပို့ဆောင်ထားပြီး ဖြစ်တယ်လို့ ထိုင်းဘုရင့်တပ်မတော်က ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၁ ရက်၊မနေ့က ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။  ​အဲဒီ ဖမ်းဆီးရမိသူတွေဆီကနေတဆင့် ဒေသတွင်းကမူးယစ်ဆေးဝါးကွန်ရက်တွေကိုပါ ဆက်လက်စုံစမ်းဖော်ထုတ်သွားမှာဖြစ်ပြီး နယ်စပ်ဒေသ မူးယစ်ဆေးဝါးပြဿနာကို ရေရှည်ဖြေရှင်းနိုင်ဖို့ အခုလို စစ်ဆေးဖမ်းဆီးမှုတွေကို အရှိန်မြှင့်လုပ်ဆောင်နေတာလို့ ဆိုပါတယ်။

​ထိုင်းနိုင်ငံက အိမ်ရှင်အဖြစ် ကျင်းပမယ့် Cobra Gold 2026 စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုမှာ ပါဝင်ဖို့အတွက် ဖေဖော်ဝါရီလ၂၀ ရက်က ဆာတာဟစ်ရေတပ်စခန်းကို ရောက်ရှိလာတဲ့ အမေရိကန်တပ်မတော်ရဲ့ စစ်လက်နက်ပစ္စည်းတွေကို လေ့ကျင့်ရေးနယ်မြေတွေဆီ စတင်သယ်ယူနေပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ စစ်လက်နက်တွေထဲမှာ နာမည်ကျော် AH-64E Apache တိုက်ခိုက်ရေးရဟတ်ယာဉ်တွေ၊ M777 အမြောက်ကြီးတွေအပြင် သံချပ်ကာလူနာတင်ယာဉ်နဲ့ ဘီးတပ်သံချပ်ကာယာဉ် အမျိုးမျိုး ပါဝင်နေတာပါ။ အဲဒီအပြင် တခြားစစ်ဘက်သုံး ထောက်ပံ့ရေးယာဉ်တွေနဲ့ဆက်သွယ်ရေးကိရိယာ အမြောက်အမြားကိုလည်း လေ့ကျင့်ရေးကွင်းတွေဆီကို ဆက်လက်ပို့ဆောင်နေတယ်လို့ သိရပါတယ်။ ​ဒီနှစ် Cobra Gold စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုဟာ ထိုင်းနဲ့ အမေရိကန်အပြင် တခြားမဟာမိတ်နိုင်ငံတွေလည်း ပါဝင်မယ့် နိုင်ငံစုံစစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုကြီး ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလေ့ကျင့်မှုမှာ စစ်ရေးဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတွေတင်မကဘဲ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုနဲ့ သဘာဝဘေးအန္တရာယ် ကူညီကယ်ဆယ်ရေး လေ့ကျင့်ခန်းတွေကိုပါ ထည့်သွင်းပြုလုပ်သွားဖို့ ရှိနေတယ်လို့ သိရပါတယ်။ 

​ထိုင်း-ကမ္ဘောဒီးယားနယ်စပ်မှာ တောမီးလောင်ကျွမ်းမှု ပြင်းထန်နေတာကြောင့် ကမ္ဘောဒီးယားဒေသခံတွေဟာ မိူင်ပရာဝီဟီးယား (Preah Vihear) မြို့နယ်ထဲက ဘုန်းကြီးကျောင်းတကျောင်းမှာ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၁ ရက်နေ့ကစပြီးယာယီလာရောက်ခိုလှုံနေကြရပါတယ်။ အဲဒီ ​ပလင်သမ် (Pleng Thom) နဲ့ ချအမ်း (Cha-em) လူနေရပ်ကွက်တွေမှာ တောမီးက အရှိန်အဟုန်နဲ့ ကူးစက်နေတာကြောင့် ဒေသခံတပ်ဖွဲ့တွေက အရေးပေါ် ဖယ်ရှားခိုင်းခဲ့တာပါ။ ပြီးခဲ့တဲ့ရက်ပိုင်းကလည်း ဒီရပ်ကွက်တွေမှာ တောမီးလောင်ကျွမ်းခဲ့တာကြောင့် အခုတကြိမ်မှာတော့ ဘေးကင်းလုံခြုံဖို့အတွက် ဝတ်ဖိုးငန်ဘုန်းကြီးကျောင်းဆီကို ရွာသားတွေရောက်ရှိလာနေကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီအိုးအိမ်စွန့်ခွာမှုဟာ အရှိန်အဟုန်နဲ့ကူးစက်နေတဲ့ တောမီးအန္တရာယ်ကြောင့်သာဖြစ်ပြီး တခြားနယ်စပ်ပြဿနာတွေကြောင့် မဟုတ်ဘူးလို့ သိရပါတယ်။ အဲဒီ ရွာသားတွေဟာ အထုပ်အပိုးကိုယ်စီနဲ့ ဘုန်းကြီးကျောင်းဝင်းထဲမှာ ခိုလှုံနေကြရပြီး မီးငြှိမ်းသတ်နိုင်မယ့် အခြေအနေကို စောင့်ကြည့်နေကြပါတယ်။ ​အခုလောင်ကျွမ်းနေတဲ့ တောမီးဟာ နယ်စပ်တလျှောက်ကို ကူးစက်နေတာကြောင့် ဒေသခံတွေရော နယ်စပ်စောင့်တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေပါ စိုးရိမ်ပူပန်နေကြရပြီး မီးငြှိမ်းသတ်နိုင်ဖို့ ဆက်လက်ကြိုးစားနေကြဆဲ ဖြစ်တယ်လို့သိရပါတယ်။