Border News Agency ​မဲဆောက်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၁ ။ ​ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ချင်းမိုင်ခရိုင်က ကျားဂေဟာ (Tiger Kingdom) မှာ ကျား ၇၂ ကောင် အုပ်စုလိုက်သေဆုံးခဲ့ရတဲ့ အကြောင်းရင်းဟာ ခွေးတွေမှာဖြစ်ပွားလေ့ရှိတဲ့ဗိုင်းရပ်စ်နဲ့ ဘက်တီးရီးယားပိုး ပူးတွဲကူးစက်ခံရတာကြောင့်ဖြစ်တယ်လို့ ထိုင်းတိရစ္ဆာန်ဆေးကုဦးစီးဌာနက ဖေဖော်ဝါရီလ၂၀ ရက်၊ ဒီနေ့မှာ အတည်ပြုထုတ်ပြန်လိုက်ပါတယ်။ အဲဒါဟာ တချို့ကစိုးရိမ်နေကြသလို ကြက်ငှက်တုပ်ကွေးကြောင့်မဟုတ်ဘဲ ပြင်းထန်တဲ့အဆုတ်ရောင်ရောဂါကြောင့် သေဆုံးရတာဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ​ဓာတ်ခွဲခန်းစစ်ဆေးချက်တွေအရ ကျားတွေမှာ Canine Distemper Virus (CDV) လို့ခေါ်တဲ့ ခွေးဝမ်းကျရောဂါပိုးနဲ့ အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ဘက်တီးရီးယားပိုး (Mycoplasma spp.) တို့ ကူးစက်ခံထားရတာကို တွေ့ရှိခဲ့တာပါ။ အဲဒီရောဂါပိုးဟာ တိရစ္ဆာန်အချင်းချင်းသာကူးစက်တတ်ပြီး တိရစ္ဆာန်ကနေလူကိုကူးစက်တဲ့ ရောဂါမျိုးမဟုတ်တာကြောင့် ပြည်သူတွေအနေနဲ့ စိုးရိမ်စရာမရှိဘူးလို့ ရောဂါထိန်းချုပ်ရေးဦးစီးဌာနက ထပ်မံအတည်ပြုပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီ​ရောဂါပိုး လူကိုမကူးစက်နိုင်ဘူးဆိုပေမယ့်လည်း ကြိုတင်ကာကွယ်တဲ့အနေနဲ့ သေဆုံးသွားတဲ့ကျားတွေနဲ့ နီးကပ်စွာထိတွေ့ခဲ့သူ ဝန်ထမ်းနဲ့တိရစ္ဆာန်ဆရာဝန် ၁၀၈ ဦးကို ကျန်းမာရေးစစ်ဆေးမှုတွေ ပြုလုပ်ထားပါတယ်။ သူတို့ကို ရောဂါပျိုးရက်ဖြစ်တဲ့ ၂၁ ရက်အထိ ဆက်လက်စောင့်ကြည့်သွားမှာဖြစ်ပြီး လောလောဆယ်မှာတော့ မဲရင်းမြို့နယ်က အဲဒီကျားဂေဟာကို ၁၄ ရက်ကြာ ယာယီပိတ်ထားကာ ပိုးသတ်သန့်စင်မှုတွေ လုပ်ဆောင်နေပါတယ်။ ​လက်ရှိမှာ ကျန်ရှိနေတဲ့ကျားတွေကို မဲတန်းမြို့နယ်က စောင့်ရှောက်ရေးစင်တာကိုပြောင်းရွှေ့ထားပြီး အခြေအနေကို အပြည့်အဝ ထိန်းချုပ်နိုင်ပြီလို့ တာဝန်ရှိသူတွေက ဆိုပါတယ်။ ဒါပေမဲ့လည်း ပြည်သူ့ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနကတော့ ပြည်သူတွေအနေနဲ့ အစားအသောက်တွေကို ကျက်အောင်ချက်စားဖို့၊ လက်ကိုမကြာခဏဆေးဖို့နဲ့ တိရစ္ဆာန်တွေကိုကိုယ်တိုင်ထိတွေ့တာ ဒါမှမဟုတ် အစာကျွေးတာမျိုးတွေ မလုပ်ကြဖို့ သတိပေးချက် ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ ​တကယ်လို့ ထူးခြားတဲ့ကျန်းမာရေးလက္ခဏာတွေ သံသယရှိလာရင် အရေးပေါ်ဖုန်းလိုင်း ၁၄၂၂ ကို ၂၄ နာရီပတ်လုံး ဆက်သွယ်မေးမြန်းနိုင်တယ်လို့လည်း အသိပေးထားပါတယ်။ ဒီဖြစ်စဉ်ဟာ ချင်းမိုင်ဒေသက တိရစ္ဆာန်ထိန်းသိမ်းရေးလောကအတွက် တော်တော်လေးစိတ်မကောင်းစရာဖြစ်ရပ်တခု ဖြစ်ခဲ့ပေမယ့် အခုအခါမှာတော့ ရောဂါအရင်းအမြစ်ကို ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့ပြီ ဖြစ်ပါတယ်။

​ထိုင်းနိုင်ငံ၊ မုဒ္ဒါဟန်ခရိုင် (Mukdahan) ရှိ နယ်ခြားစောင့်ရဲတပ်ဖွဲ့ တပ်ရင်း ၂၃၄ နဲ့ ဒေသန္တရအုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့တွေဟာ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၀ ရက်နေ့မှာ ဒွန်တန်မြို့နယ်အတွင်းရှိကားအစိတ်အပိုင်းဖြုတ်ရောင်းနေတဲ့နေရာတခုကို ဝင်ရောက်စီးနင်းခဲ့ပြီး ပိုင်ရှင်မဲ့ကားတွေနဲ့အတူ အပိုပစ္စည်းအများအပြားကို သိမ်းဆည်းရမိခဲ့ပါတယ်။ အဲ​ဒီစီးနင်းမှုအတွင်းမှာ သက်သေခံပစ္စည်းတွေအဖြစ် ယသောသွန်လိုင်စင်နံပါတ် ບບ-၃၂၉၁ ပါ Toyota Revo အဖြူရောင် နဲ့ ဘန်ကောက်လိုင်စင်နံပါတ် ၂ခသ-၄၁၈၂ ပါ Toyota Revo မီးခိုးရောင်ကားအကြွင်းအကျန်တွေအပြင် ကားသော့တွေကိုပါ သိမ်းဆည်းရမိခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ ​အဲဒီအပြင် ကားကိုယ်ထည်အကြွင်းအကျန် ၂ ခုနဲ့ အိတ်ဇောပိုက် ၂ ခုတို့ကိုပါ ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပြီး ကားကိုယ်ထည်နံပါတ်တွေဖြစ်တဲ့MR0JBBCC90182582 နဲ့ MR0CBBCD70041738 တို့ ဖြစ်ကြပါတယ်။ ​ပြီးခဲ့တဲ့ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၉ ရက်၊မနက် ၁၁ နာရီခန့်မှာ ဒွန်တန်မြို့နယ်၊ ဖိုးဆိုင်းတိုက်နယ်၊ ဘန်နာဖိုးကျေးရွာရှိ ရော်ဘာခြံတခုအတွင်း မသင်္ကာဖွယ်ရာ လူတစုက ကားကိုယ်ထည်တွေဖြုတ်ရောင်းနေတယ်ဆိုတဲ့ သတင်းပေးချက်အရ တာဝန်ရှိသူတွေက ပူးပေါင်းစစ်ဆေးခဲ့တာလို့ သိရပါတယ်။ ​အဲဒီနေရာကို သွားရောက်စစ်ဆေးချိန်မှာတော့ ကားတွေကိုအစိတ်အပိုင်းဖြုတ်ထားတဲ့ အကြွင်းအကျန်တွေကိုသာ တွေ့ရှိခဲ့ရပြီး၊ ရော်ဘာခြံပိုင်ရှင်အပါအဝင် ဘယ်သူ့ကိုမှ မတွေ့ရှိခဲ့ရပါဘူး။ အဲ​ဒါကြောင့် သက်ဆိုင်ရာတာဝန်ရှိသူတွေက သက်သေခံပစ္စည်းအားလုံးကို သိမ်းဆည်းကာ ဒွန်တန်ရဲစခန်းဆီကို ပို့ဆောင်ခဲ့ပါတယ်။ ​အဲဒီ ရဲတပ်ဖွဲ့အနေနဲ့ ရော်ဘာခြံပိုင်ရှင်ကို ခေါ်ယူစစ်ဆေးဖို့ စုံစမ်းနေပြီး ခိုးယူလာတဲ့ကားတွေ ဟုတ်၊မဟုတ်နဲ့ ကားပိုင်ရှင်အစစ်အမှန်ကို ဖော်ထုတ်နိုင်ဖို့ ဆက်လက်ဆောင်ရွက်နေပါတယ်။

​စင်ကာပူအစိုးရက နိုင်ငံအတွင်းရှိ နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းပေါင်း ၂၂,၀၀၀ ကျော်ရဲ့ လုပ်ခလစာတွေကို လာမယ့် လာမယ့်ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့ကစပြီး ၂ ရာခိုင်နှုန်းကနေ ၉ ရာခိုင်နှုန်းအထိ တိုးမြှင့်ပေးသွားမယ်လို့ ပြည်သူ့ဝန်ဆောင်မှုဌာန (Public Service Division - PSD) က ဖေဖော်ဝါရီလ၂၀ ရက် ဒီနေ့မှာ ထုတ်ပြန်ကြေညာလိုက်ပါတယ်။ အဲ​ဒီလစာတိုးမြှင့်မှုဟာ လွန်ခဲ့တဲ့ ၄ နှစ်အတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ဝန်ထမ်းအမျိုးအစားအလိုက် ပြန်လည်သုံးသပ်ပြင်ဆင်တာဖြစ်ပြီး ပြင်ပစျေးကွက်ပေါက်စျေးနဲ့ လစာကွာဟချက်ကြီးမားတဲ့ အဆင့်တွေကို ပိုမိုတိုးမြှင့်ပေးသွားမှာလို့ သိရပါတယ်။ ​လစာတိုးမြှင့်မယ့် နှုန်းထားတွေကတော့ နည်းပညာဝန်ထမ်းတွေက ၄ ရာခိုင်နှုန်းကနေ ၉ ရာခိုင်နှုန်း၊စီမံခန့်ခွဲမှုနဲ့ ကော်ပိုရိတ်အကူဝန်ထမ်းတွေက ၄ ရာခိုင်နှုန်းကနေ ၅ ရာခိုင်နှုန်းနဲ့ လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှုဆိုင်ရာ အကူဝန်ထမ်းတွေက ၄ ရာခိုင်နှုန်းကနေ ၈ ရာခိုင်နှုန်းအထိအသီးသီး တိုးမြင့်သွားမှာဖြစ်ပါတယ်။ ​ပြင်ပစျေးကွက်ရဲ့ လစာနှုန်းထားတွေနဲ့ ရင်ပေါင်တန်းနိုင်ဖို့နဲ့ ကျွမ်းကျင်ဝန်ထမ်းတွေကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ဖို့အတွက် အခုလို တိုးမြှင့်တာဖြစ်တယ်လို့ PSD က ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ ဒီဆုံးဖြတ်ချက်ကို နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းအဖွဲ့အစည်းများသမဂ္ဂ (AUPE) နဲ့ အနီးကပ်ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးပြီးမှ ချမှတ်ခဲ့တာပါ။ ​AUPE အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် Sanjeev Kumar Tiwari က အခုလစာတိုးမြှင့်မှုဟာ သင့်လျော်တဲ့ အချိန်အခါဖြစ်ပြီး အထူးသဖြင့် အခြေခံနဲ့ အလယ်အလတ်လစာရရှိတဲ့ ဝန်ထမ်းတွေရဲ့ လူမှုစီးပွားဘဝကို မြှင့်တင်ပေးရာရောက်ပါတယ်" လို့ ကြိုဆိုစကား ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ ​ဒါ့အပြင် လုပ်ငန်းတာဝန်တွေ ပိုမိုဖိစီးလာချိန်မှာ အခုလိုလစာတိုးမြှင့်ပေးတာဟာ ဝန်ထမ်းတွေအတွက် လက်တွေ့ကျတဲ့ အသိအမှတ်ပြုမှုတခုဖြစ်တယ်လို့လည်းသူက ဆိုပါတယ်။ ​စင်ကာပူအစိုးရဟာ နောက်ဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၂ ခုနှစ်တုန်းကလည်း ဝန်ထမ်းပေါင်း ၂၃,၀၀၀ ကျော်ကို ၅ ရာခိုင်နှုန်းကနေ ၁၄ ရာခိုင်နှုန်းအထိ လစာတိုးမြှင့်ပေးခဲ့ဖူးတယ်လို့သိရပါတယ်။

​ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ရယောင်မြို့နယ်၊ ကချတ်ဈေးအတွင်းမှာ မူးယစ်ဆေးဝါး ဖြန့်ဖြူးရောင်းချနေသူတဦးကို မူးယစ်ဆေးပြား၂,၇၃၀ ပြားနဲ့အတူ ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၀ ရက်၊ မနေ့က အာဏာပိုင်တွေက ဖမ်းဆီးရမိခဲ့ပါတယ်။ ​အဲဒီ ရယောင်မြို့နယ် အုပ်ချုပ်ရေးမှူး ဦးဆောင်တဲ့အဖွဲ့ဟာ ဒေသတွင်း မူးယစ်ဆေးဝါး ပပျောက်ရေးအတွက် "Re-X Ray" စစ်ဆင်ရေးကို လုပ်ဆောင်နေစဉ်အတွင်း အခုလို ဈေးထဲမှာ ဆေးပြားတွေ ရောင်းချနေတဲ့ သတင်းကို ရရှိခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ အသက် ၃၀ အရွယ် တရားခံ ဂျင်ဝစ် (Jenwit) ဆိုသူဟာ လူမှုကွန်ရက်ကနေတဆင့် ဒေသတွင်းကလူငယ်တွေနဲ့ အလုပ်သမားတွေဆီကို ဆေးပြားတွေ ဖြန့်ဖြူးနေတာကြောင့် အာဏာပိုင်တွေက အရပ်ဝတ်နဲ့ ဝယ်ယူဟန်ဆောင်ပြီး ထောင်ချောက်ဆင် ဖမ်းဆီးခဲ့တာပါ။ ​အဲဒီ တရားခံရဲ့ ထွက်ဆိုချက်အရ သူဟာ မူးယစ်ကွန်ရက်တွေဆီကနေ ဆေးပြားတွေကို လက်ခံရယူပြီး အမြတ်အစွန်းအတွက် အကြိမ်ကြိမ် ပြန်လည်ရောင်းချနေတာ ဖြစ်တယ်လို့လည်း သိရှိရပါတယ်။ အဲဒီ တရားခံကို စမ်နပ်ထောင်ရဲစခန်းဆီ လွှဲပြောင်းပေးထားပြီး သူနဲ့ ဆက်နွှယ်နေတဲ့ မူးယစ်ကွန်ရက်တွေကိုလည်း ဆက်လက်ဖော်ထုတ် ဖမ်းဆီးသွားမယ်လို့ မြို့နယ်အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့က ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

​အာရှ - ပစိဖိတ်ဒေသမှာ အကြီးဆုံးဖြစ်တဲ့ Cobra Gold 2026 ပူးတွဲစစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုမှာ ပါဝင်ဖို့အတွက် အမေရိကန်တပ်မတော်ရဲ့ ခေတ်မီတိုက်ခိုက်ရေးရဟတ်ယာဉ်တွေနဲ့ စစ်လက်နက်ကိရိယာတွေဟာ ဖေဖော်ဝါရီလ၂၀ ရက်၊ မနေ့က ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ဆာတာဟစ်ရေတပ်အခြေစိုက်စခန်းကို ဆိုက်ရောက်လာခဲ့ပါတယ်။ အခုရောက်ရှိလာတဲ့ စစ်လက်နက်ပစ္စည်းတွေထဲမှာ နာမည်ကျော် AH-64E Apache တိုက်ခိုက်ရေးရဟတ်ယာဉ်တွေ၊ M777 အမြောက်ကြီးတွေအပြင် သံချပ်ကာလူနာတင်ယာဉ်တွေနဲ့ ဘီးတပ်သံချပ်ကာယာဉ် အမျိုးမျိုးလည်း ပါဝင်နေတာကို တွေ့ရပါတယ်။ အဲဒီအပြင် စစ်ဘက်သုံး ထောက်ပံ့ရေးယာဉ်တွေနဲ့ ဆက်သွယ်ရေးကိရိယာ အမြောက်အများကိုလည်း ဆာတာဟစ်ဆိပ်ကမ်းမှာ ချမှတ်ခဲ့ပြီးနောက်၊သတ်မှတ်ထားတဲ့ စစ်ရေးလေ့ကျင့်ရေးကွင်းတွေဆီကို ဆက်လက်ပို့ဆောင်သွားမယ်လို့ နယ်စပ်သတင်းရင်းမြစ်တွေဆီက သိရပါတယ်။ ​ဒီနှစ်ကျင်းပမယ့် Cobra Gold စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုဟာ ထိုင်းနဲ့ အမေရိကန်တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေအပြင် တခြားမဟာမိတ်နိုင်ငံပေါင်းစုံက စစ်သည်တော်တွေလည်း ပါဝင်တက်ရောက်ကြမယ့် နိုင်ငံစုံစစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုကြီးတခုလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ​အဲဒီလေ့ကျင့်မှုမှာ စစ်ရေးဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတွေသာမက လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုနဲ့ သဘာဝဘေးအန္တရာယ် ကူညီကယ်ဆယ်ရေး လေ့ကျင့်ခန်းတွေကိုပါ ထည့်သွင်းပြုလုပ်သွားဖို့ ရှိနေတယ်လို့ သိရှိရပါတယ်။

​Border News Agency ကမ္ဘောဒီးယား၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀။ ထိုင်း - ကမ္ဘောဒီးယားနယ်စပ်၊ အိုစမတ် (O Smach) ဒေသရှေ့တန်းမျက်နှာစာမှာ ကမ္ဘောဒီးယားစစ်သားတွေက ထိုင်းစစ်တပ်ကိုနှောင့်ယှက်ဖို့ တောမီးတမင်ရှို့ခဲ့ရာကနေ မီးကူးစက်မှုတွေဖြစ်ပြီး သူတို့ရဲ့စောင့်ကြည့်ရေးစခန်းနဲ့ အနီးနားရှိ တရုတ်ကာစီနို အလုပ်သမားတန်းလျားတွေ မီးလောင်ပျက်စီးသွားခဲ့တယ်လို့သိရပါတယ်။ အဲဒီ နယ်စပ်မျဉ်းအနီးရှိ ကမ္ဘောဒီးယားစစ်တပ်ရဲ့ စောင့်ကြည့်ရေးစခန်း (Observation Base) မှာ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၉ ရက်၊ ည ၁၀ နာရီ ၅၀ မိနစ်အချိန်ခန့်က မီးလောင်မှုစတင်ဖြစ်ပွားခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ ​အဲဒီတောမီးဟာ ကမ္ဘောဒီးယားစစ်တပ်ဘက်ကနေ ရှေ့တန်းမှာရှိနေတဲ့ ထိုင်းစစ်သားတွေကို စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေဖို့နဲ့ ခြိမ်းခြောက်ဖို့အတွက် တမင်ရည်ရွယ်ရှို့ခဲ့တာလို့ စစ်ဘက်သတင်းတွေမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ ​ဒါပေမယ့် လေကြောင်းအခြေအနေကြောင့် မီးကိုထိန်းချုပ်လို့မရဘဲ ကမ္ဘောဒီးယားစစ်တပ်ရဲ့စောင့်ကြည့်ရေးစခန်းကိုပါ ကူးစက်လောင်ကျွမ်းခဲ့ပြီး စခန်းတခုလုံးပျက်စီးသွားခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ ​အဲဒီအပြင် မီးဟာဆက်လက်ပြန့်နှံ့သွားခဲ့ရာ အိုစမတ်ဒေသရှိတရုတ်လုပ်ငန်းရှင်တွေရဲ့ ကာစီနိုဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းခွင်က အလုပ်သမားတန်းလျားကိုပါ ကူးစက်လောင်ကျွမ်းခဲ့တယ်လို့ စစ်ဘက်သတင်းက အတည်ပြုထားပါတယ်။ ​အခုမီးလောင်မှုဟာ ကမ္ဘောဒီးယားစစ်တပ်ဘက်က စတင်ရှို့ခဲ့တာလို့ ခိုင်လုံတဲ့သတင်းတွေကဆိုထားပြီး မီးလောင်မှုကြောင့် လူထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိမှု အခြေအနေကိုတော့ အသေးစိတ်မသိရသေးပါဘူး။ အဲဒီနေရာဟာ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ဆူရင်ခရိုင်၊ ကပ္ပချန်းမြို့နယ်နယ်စပ်နဲ့ မျက်နှာချင်းဆိုင်မှာ ရှိပါတယ်။