Border News Agency
တီဟီရန်၊စက်တင်ဘာ ၃၀။
အီရန်အမျိုးသမီးအဆိုတော်ပါရတ်စတူးအာမဒီ(Parastoo Ahmadi)အပေါ် ကြိမ်ဒဏ်ပေးမယ့်ကိစ္စကို အီရန်ရဲ့ကွမ်(Qom)ဘာသာရေးအယူခံတရားရုံးက ထပ်ဆင့်အတည်ပြုလိုက်တယ်လို့ တီဟီရန်အခြေစိုက်အယ်လ်ဟမ်-မီဟန်(Ham-Mihan)ဂျာနယ်ရဲ့ ဖော်ပြချက်ကိုကိုးကားပြီး Iran International သတင်းဌာနက စက်တင်ဘာလ ၂၆ ရ က်နေ့ဖော်ပြပါတယ်။
အဲဒီပွဲမှာပါဝင်ဖျော်ဖြေခဲ့တဲ့ အီရန်အမျိုးသမီးအဆိုတော် ပါရတ်စတူးအာမဒီ(Parastoo Ahmadi)ကို အီရန်အစ္စလာမ်မစ်တရားရုံးက ဟီဂျပ် (Hijab) မဝတ်ဘူးဆိုပြီး ကြိမ်ဒဏ်ခုနစ်ဆယ်လေးချက်ချမှတ်လိုက်တယ်လို့ ပြီးခဲ့တဲ့ဇွန်လ ၁၈ ရက်က အီရန်သတင်းဌာနတွေက ဆိုပါတယ်။
အဲဒီအမှုအပေါ် အယူခံတက်ရာမှာ ဘာသာရေးအယူခံတရားရုံးက ခုလိုထပ်ဆင့်အတည်ပြုလိုက်တာပါ။
အီရန်အမျိုးသမီးအဆိုတော် ပါရတ်စတူးအာမဒီဟာ ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလနဲ့ ဒီဇင်ဘာလမှာ ကာရာဗန်ဆရိုင်းဖျော်ဖြေပွဲ (Caravanserai Concert) မှာ အီရန်ရဲ့ အာဏာရှင်တော်လှန်ရေးသီချင်း “လူငယ်တွေသွေးမြေကျရာမှ” လို့ အဓိပ္ပာယ်ရတဲ့ (အက်ဇ်ခူးန်နေးဂျာဗန် – Az Khoon-e Javann) သီချင်းကို သီဆိုဖျော်ဖြေခဲ့တာပါ။
အဲဒီသီချင်းဟာ လွန်ခဲ့တဲ့နှစ်ပေါင်းတရာကျော်ကတည်းက ပေါ်ပေါက်ခဲ့တာဖြစ်ပေမယ့် ဒီနေ့ခေတ်ထိအီရန်နိုင်ငံမှာမတရားမှုကို ဆန့်ကျင်တဲ့၊ လွတ်လပ်မှုကို တောင်းဆိုတဲ့ ဆန္ဒပြပွဲတွေ၊ လှုပ်ရှားမှုတွေမှာ ပြန်လည်သီဆိုကြတဲ့ထိ ခေတ်အဆက်ဆက်သက်ဝင်နေဆဲသီချင်းဖြစ်ပါတယ်။
အဲဒီသီချင်းကို ၂၀၂၄ ခုနှစ်မှာ အမာဒီကကာရာဗန်ဆရိုင်းဖျော်ဖြေပွဲမှာ သီဆိုဖျော်ဖြေခဲ့ပြီး ယူကျူပေါ်မှာ ဗီဒီယိုကိုဖြန့်ချိခဲ့ပါတယ်။
အဲဒီဗီဒီယိုထွက်ရှိလာချိန်မှာ ကာရာဗန်ဆရိုင်းဖျော်ဖြေပွဲကို လူမှုကွန်ရက်အသုံးပြုသူတွေရဲ့ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့်ချီးကျူးမှုကိုရရှိခဲ့ပြီး အနုပညာရှင်များစွာနဲ့ အရပ်ဘက်လှုပ်ရှားသူတွေရဲ့ ထောက်ခံမှုကိုလည်းရရှိခဲ့ပြီး ကြည့်သူပေါင်းသုံးသန်းကျော်ရှိခဲ့ပါတယ်။
ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၂ ခုနှစ်က ထိန်းသိမ်းခံထားရစဉ်အတွင်း သေဆုံးခဲ့ရတဲ့ကာဒစ်ရှ် (Kurdish) နွယ်ဖွား အီရန်အမျိုးသမီးငယ်လေး မာဆာအာမီနီ (Mahsa Amini) ဖြစ်ရပ်ကြောင့် အီရန်နိုင်ငံတဝှမ်းလုံးမှာ သမိုင်းဝင်သွားခဲ့တဲ့ (အမျိုးသမီး၊ ဘဝ၊ လွတ်လပ်မှု) အုံကြွမှုနဲ့ ဆန္ဒပြပွဲကြီးတွေကိုဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ပါတယ်။
အဲဒီဆန္ဒပြပွဲတွေကို အစိုးရကအကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းမှုတွေ၊သေဒဏ်ပေးမှုတွေနဲ့ တုံ့ပြန်လာတဲ့အခါ အီရန်လူထုဟာ လှုပ်ရှားမှုကိုသေးငယ်တဲ့ပုံစံပြောင်းလဲလိုက်ပါတယ်။
ခုလည်း အာမဒီအပေါ် ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်မှုကိုလည်း လူထုကိုချပြမယ်လို့ အီရန်အစိုးရကဆိုပါတယ်။
အဲဒါဟာ အီရန်လူထုကို နောင်ကျဉ်သွားအောင်အတွက် ပြုလုပ်တဲ့ပြယုဂ်လည်းဖြစ်ပါတယ်။
ဘယ်လောက်ပဲ သေဒဏ်အပါအဝင် ပြင်းထန်တဲ့ရက်စက်ကြမ်းကြုပ်မှုတွေနဲ့ ဖိနှိပ်နေပါစေ အီရန်အမျိုးသမီးတွေဟာ လမ်းမတွေပေါ်မှာ ဟီဂျပ် (ခေါင်းခြုံပုဝါ) မပါဘဲ သွားလာတာ၊ အာမဒီတို့လို အနုပညာနဲ့ ဂီတကိုအသုံးပြုပြီး အွန်လိုင်းက အာဏာဖီဆန်တာမျိုးတွေနဲ့ ဆန္ဒပြမှုကို ပုံစံတမျိုးနဲ့ဆက်လုပ်ခဲ့ကြပါတယ်။
အမျိုးသမီးအခွင့်အရေးလှုပ်ရှားသူ အီရန်နွယ်ဖွား အမေရိကန်အမျိုးသမီးပါမောက္ခ ဒေါက်တာနီနာအန်ဆာရီ (Dr Nina Ansary)က ဒီလို ပြစ်ဒဏ်တွေ၊ ခြိမ်းခြောက်မှုတွေကြောင့် အီရန်အမျိုးသမီးတွေရဲ့ အသံတွေဟာ နှုတ်ပိတ်သွားမှာ မဟုတ်ဘူးလို့ သူမရဲ့လူမှုကွန် ရက်ကအီရန်အာဏာပိုင်တွေကို ပြန်တုံ့ပြန်ခဲ့ပါတယ်။
၂၀၂၅ ခုနှစ်မှာ အီရန်ဆန္ဒပြပွဲတွေ ထပ်ဖြစ်လာပြီး အမေရိကန်၊အစ္စရေးနဲ့စစ်ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။
လက်ရှိမှာလည်း အီရန်နဲ့ အမေရိကန်ကြားမှာ တင်းမာနေပြီး ဒီလိုအခြေအနေမျိုးမှာ အီရန်အာဏာပိုင်တွေက လူထုဆန္ဒပြပွဲတွေပေါ်လာမှာကိုစိုးရိမ်ပြီး လူထုကို လက်ဦးမှုယူနှိပ်ကွပ်နေတာဖြစ်တယ်လို့ လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့တွေဝေဖန်နေကြပါတယ်။
လက်ရှိအီီရန်အစိုးရဟာ တချိန်ကလူထုကထောက်ခံမှုရှိခဲ့တဲ့တော်လှန်ရေးအစိုးရဖြစ်ပါတယ်။
ဒါပေမယ့် မိမိရဲ့ နိုင်ငံရေးအာဂျင်တာကို လူထုရဲ့အခြေအနေနဲ့အံဝင်ဆီလျော်အောင်မလုပ်ဆောင်ဘဲ အတင်းအဓမ္မပြုလာတဲ့အခါ လူထုကိုဖိနှိပ်တဲ၊ရက်စက်ကြမ်းကြုပ်တဲ့အစိုးရဖြစ်သွားပါတော့တယ်။
အာမဒီရဲ့ ဖြစ်ရပ်ဟာ လူထုကိုမိမိတို့ရဲ့ နိုင်ငံရေးအာဂျင်ဒါအတွက် ဖိနှိပ်တတ်တဲ့ဖိုဝါဒီကြီးစိုးအုပ်ချုပ်သူတွေရဲ့ အမျိုးသမီးတွေကို မလေးစားတဲ့အုပ်ချုပ်မှုအတွင်းစိတ် သဘောသဘာဝကိုသက်သေပြနိုင်တဲ့ဖြစ်ရပ်လည်းဖြစ်ပါတယ်။
ကာရာဗန်ဆရိုင်းဖျော်ဖြေပွဲမှာ အီရန်အမျိုးသမီးအဆိုတော် ပါရတ်စတူးအာမဒီဖျော်ဖြေမှုရုပ်သံ
Source: https://youtu.be/oYcaDHEnhbU?si=Byt2r-X6x723mg65
ကိုးကား
